Rekor: 127 Çekim

The Shining'in çekimleri 1979'da başladı ve yaklaşık bir yıl sürdü. Bu süre olağandışı uzundu. Ama asıl dikkat çekici olan belirli sahnelerin kaç kez yeniden çekildiğiydi.

Shelley Duvall'ın elinde gazete tuttuğu görece basit bir sahne, Guinness Dünya Rekoru'na girdi: 127 çekim. Kubrick her seferinde "yeterince iyi değil" diyordu. Kamera döndü, Duvall sahneyi oynadı, Kubrick "tekrar" dedi. 127 kez.

Bu Kubrick'in en uç örneği ama istisnası değil. Eyes Wide Shut için bazı sahneler 95'i aşkın kez çekildi. Full Metal Jacket'ta R. Lee Ermey'in monologları onlarca deneme gerektirdi. Kubrick'in set sözlüğünde "yeterli" yoktu.

Shelley Duvall'a Ne Oldu?

The Shining'in çekimleri sırasında Shelley Duvall'ın yaşadıkları belgesel kayıtlara geçti. Kubrick, Duvall'a kasıtlı olarak zor koşullar yarattı. Ekiple konuşmamasını, yalnız kalmasını, sürekli yorgun ve gergin hissetmesini sağladı. Wendy Torrance karakterinin hissetmesi gerekeni Duvall'ın gerçekten hissetmesini istiyordu.

Sonuç: Duvall çekimler süresince sürekli ağlıyordu. Saçları stres nedeniyle dökülmeye başladı. Çekimler bittiğinde fiziksel olarak bitikti. Kubrick'in bu yaklaşımı o günden bu yana yoğun tartışmalara konu oldu.

"Bir sahnede gözyaşı istiyorsam, oyuncunun gerçekten ağlaması gerekir. Sahte gözyaşını izleyici hisseder."

Kubrick'in Felsefesi

Kubrick'e göre ilk çekimler her zaman teknik düzgünlükle geçiyordu — oyuncu ne yapması gerektiğini düşünüyordu. İkinci ve üçüncü çekimlerde performans bilinçli ama yapay geliyordu. Onuncuda yorgunluk başlıyordu. Yirmincide öfke. Ellinicide teslim olma. Ve işte o teslim olma anında, Kubrick'in aradığı gerçeklik ortaya çıkıyordu.

Bu yaklaşım teknik olarak tutarlı ama etik olarak tartışmalı. Yorgunluğu ve çaresizliği bir araç olarak kullanmak ile yaratıcı süreci zorlamak arasındaki sınır nerede?

Bugünden Bakınca: Shelley Duvall 2023'te verdiği bir röportajda Kubrick'e karşı çok daha uzlaşmacı bir tutum sergiledi ve çekimler sırasında yönetmenle bağ kurduğunu söyledi. Ama o dönemde yaşananlar hâlâ set etiği tartışmalarında en sık başvurulan örnekler arasında.

Mükemmeliyetçiliğin Bedeli

Kubrick'in filmografisine bakıldığında şu görülüyor: 2001: A Space Odyssey, A Clockwork Orange, Barry Lyndon, The Shining, Full Metal Jacket, Eyes Wide Shut. Her biri kendi döneminde tartışmalı bulundu, her biri zamanla kanonik hale geldi. Mükemmeliyetçilik ürünü açısından işe yaradı.

Ama o mükemmeliyeti mümkün kılan süreç, pek çok insan için derin izler bıraktı. Bu ayrımı görmeden Kubrick'i anlamak mümkün değil: sinemanın en titiz ustalığı, insani olarak en maliyetli setlerden birinde şekillendi.

Kaynaklar

Kubrick Bir Sahneyi 127 Kez Çekti — Oyuncu Sinir Krizine Girdi